Wanneer begint een baby te praten? De meeste baby’s zeggen hun eerste betekenisvolle woordjes tussen de 10 en 15 maanden, toch begint taalontwikkeling al veel vroeger. Vanaf de geboorte leert je baby luisteren, stemmen herkennen en communiceren via geluidjes, gezichtsuitdrukkingen en gebaren. In deze blog ontdek je welke taalmijlpalen je per leeftijd mag verwachten, wanneer je je zorgen hoeft te maken en hoe je de taalontwikkeling van je baby op een speelse manier kan stimuleren.
Je leest in dit artikel
Intro
“Mama.” 🥰 Voor veel ouders is het één van de mooiste mijlpalen van het eerste levensjaar. Maar wanneer mag je dat eerste woordje eigenlijk verwachten? En wat als je baby op één jaar nog niets zegt?
Als baby- en kinderslaapcoach krijg ik deze vraag regelmatig. Ouders vergelijken hun kindje vaak met leeftijdsgenootjes en vragen zich af of de taalontwikkeling wel normaal verloopt. Dat is heel begrijpelijk. Je wil natuurlijk graag weten of je kindje zich ontwikkelt zoals je mag verwachten.
Het goede nieuws? De leeftijd waarop baby’s beginnen praten verschilt behoorlijk van kind tot kind. Bovendien begint taalontwikkeling al lang voordat je baby zijn eerste woordje uitspreekt. Je kindje leert al maanden voordien luisteren, begrijpen en communiceren.
In deze blog leg ik uit wanneer baby’s meestal beginnen praten, welke taalmijlpalen je onderweg mag verwachten, wanneer het zinvol is om professioneel advies te vragen én hoe je de taalontwikkeling op een natuurlijke manier kan stimuleren.
Wanneer begint een baby te praten?
Er bestaat helaas geen exacte leeftijd waarop alle baby’s beginnen praten. De meeste kindjes zeggen hun eerste betekenisvolle woordjes tussen de 10 en 15 maanden, maar een kindje dat iets vroeger of later begint, ontwikkelt zich daarom niet automatisch minder goed.
Vaak zijn de eerste woordjes dingen die veel voorkomen in de leefwereld van je baby, zoals:
- mama
- papa
- bal
- auto
- poes
- hond
- dag
- nee
Misschien klinken die eerste woordjes nog niet helemaal zoals volwassenen ze uitspreken. “Auto” wordt bijvoorbeeld “ato” en “koek” klinkt eerder als “koe”. Dat is helemaal normaal. Je kindje oefent volop met klanken en mondmotoriek.
Wat veel ouders niet beseffen, is dat het begrijpen van taal veel sneller ontwikkelt dan het zelf spreken. Tegen de tijd dat je baby zijn eerste woordje zegt, begrijpt hij vaak al tientallen woorden en eenvoudige zinnen.
Daarom is het belangrijk om niet alleen naar het aantal woordjes te kijken, maar naar de volledige communicatie van je kindje.
Taalontwikkeling begint lang vóór de eerste woordjes
Veel ouders denken dat taalontwikkeling pas begint wanneer een kindje zijn eerste woordje zegt. In werkelijkheid is je baby vanaf de geboorte al volop bezig met taal.
Al in de buik hoorde je kindje jouw stem. Na de geboorte leert hij steeds beter verschillende stemmen herkennen. Hij ontdekt dat woorden betekenis hebben, dat gezichtsuitdrukkingen iets vertellen en dat communicatie altijd een wisselwerking is.
Misschien merk je het zelf ook. Je baby kijkt aandachtig naar je gezicht wanneer je praat. Hij lacht terug wanneer jij lacht. Hij maakt geluidjes waarop jij reageert. Dat lijken kleine momenten, maar eigenlijk vormen ze de basis van alle taal die later nog volgt.
Elke keer wanneer jij antwoordt op een lachje, een brabbel of een blik, leert je baby iets nieuws over communicatie.
Nog vóór je baby één woord kan uitspreken, leert hij bijvoorbeeld al:
- stemmen herkennen
- zijn eigen naam herkennen
- eenvoudige woorden begrijpen
- oogcontact maken
- beurt nemen tijdens een “gesprek”
- wijzen naar dingen die hij interessant vindt
- emoties aflezen van gezichten
Dat laatste wordt vaak onderschat. Communicatie bestaat namelijk uit veel meer dan alleen woorden. Je baby leert voortdurend uit jouw gezichtsuitdrukking, lichaamstaal en intonatie.
Daarom is praten met je baby vanaf de geboorte zo waardevol, ook al kan hij nog niet terugpraten.
Welke taalmijlpalen mag je verwachten?
Elk kindje ontwikkelt zich in zijn eigen tempo. Toch zijn er een aantal algemene mijlpalen die je een idee geven van wat je ongeveer mag verwachten:
0 tot 3 maanden
Luistert aandachtig naar stemmen, herkent vertrouwde geluiden, lacht en kirrt.
3 tot 6 maanden
Begint verschillende klanken te maken, reageert op stemmen en zoekt oogcontact.
6 tot 9 maanden
Brabbelt steeds meer (“bababa”, “dadada”), reageert op zijn naam en geniet van eenvoudige spelletjes zoals kiekeboe.
9 tot 12 maanden
Begrijpt eenvoudige woorden, wijst naar voorwerpen en probeert duidelijk te maken wat hij wil.
10 tot 15 maanden
Eerste betekenisvolle woordjes verschijnen meestal in deze periode.
15 tot 18 maanden
Woordenschat groeit geleidelijk en je kindje begrijpt steeds meer opdrachten.
18 tot 24 maanden
Veel peuters maken een echte woordenschatexplosie door en beginnen twee woorden te combineren.
Het is belangrijk om deze leeftijden als richtlijn te zien. Sommige kindjes lopen op bepaalde vlakken wat voor, terwijl anderen iets meer tijd nodig hebben.
Niet alleen praten is communiceren
Wanneer ouders denken aan taalontwikkeling, denken ze meestal aan woordjes. Maar communicatie bestaat uit veel meer dan spreken alleen. Denk bijvoorbeeld aan:
- lachen
- oogcontact maken
- wijzen
- iets tonen
- een speeltje aangeven
- zwaaien
- knikken
- geluidjes maken
Al deze vormen van communicatie laten zien dat je kindje contact wil maken met zijn omgeving. En precies daarom hoef je niet te wachten tot je baby kan praten om met taal aan de slag te gaan.
Door vanaf jonge leeftijd veel te praten, samen boekjes te bekijken, liedjes te zingen én eventueel babygebaren te gebruiken, geef je je kindje verschillende manieren om zich uit te drukken.
Dat betekent niet dat babygebaren gesproken taal vervangen. Integendeel. Ze vormen juist een mooie aanvulling op de taalontwikkeling. Daar vertel ik later in deze blog meer over. 😉
Mijn baby praat nog niet, is dat normaal?
Dit is waarschijnlijk de vraag die ouders het vaakst stellen. 🙂
Misschien is je kindje net één jaar geworden en hoor je nog geen echte woordjes. Of misschien zie je leeftijdsgenootjes al korte zinnetjes vormen, terwijl jouw peuter vooral wijst, brabbelt of geluidjes maakt. Dat kan onzeker maken. Toch is het belangrijk om te weten dat de taalontwikkeling bij jonge kinderen erg uiteenloopt.
Een kindje dat iets later begint te praten, ontwikkelt zich niet automatisch minder goed. Kijk daarom altijd naar het volledige plaatje en niet alleen naar het aantal woorden.
Stel jezelf bijvoorbeeld deze vragen:
- Reageert mijn kindje op zijn naam?
- Begrijpt hij eenvoudige opdrachtjes zoals “Geef de bal eens”?
- Maakt hij oogcontact?
- Probeert hij te communiceren door te wijzen, geluidjes te maken of iets aan te geven?
- Toont hij interesse in andere mensen?
- Blijft hij stap voor stap vooruitgaan?
Kan je de meeste van deze vragen met “ja” beantwoorden? Dan verloopt de taalontwikkeling vaak gewoon volgens het eigen tempo van jouw kindje.
Probeer je kindje daarom niet voortdurend te vergelijken met leeftijdsgenootjes. De ene peuter zet zijn energie eerst in op taal, terwijl een andere vooral motorisch heel snel evolueert. Dat zijn normale verschillen.
Wanneer moet je je zorgen maken?
Het is heel normaal dat de taalontwikkeling van kinderen verschilt. Toch zijn er situaties waarin het goed is om je zorgen of twijfels te bespreken met een professional.
Neem contact op met je huisarts, het consultatiebureau of een logopedist wanneer je bijvoorbeeld merkt dat je kindje:
- niet reageert op zijn naam
- weinig of geen oogcontact maakt
- nauwelijks probeert te communiceren door te wijzen, geluidjes te maken of gebaren te gebruiken
- geen eenvoudige opdrachtjes begrijpt
- eerder verworven woordjes of vaardigheden opnieuw verliest
- of wanneer je als ouder een blijvende bezorgdheid hebt over de taalontwikkeling.
Vaak blijkt alles goed te verlopen en kan een professional je vooral geruststellen. Is er toch extra ondersteuning nodig? Dan is een vroege begeleiding alleen maar een voordeel.
Helpen babygebaren echt?
Babygebaren zijn eenvoudige ondersteunende gebaren waarmee baby’s zich al kunnen uitdrukken voordat ze voldoende woorden kennen. Denk bijvoorbeeld aan gebaren voor eten, drinken, nog of slapen.
Een veelgehoorde bezorgdheid is dat babygebaren ervoor zouden zorgen dat kinderen later beginnen te praten. Gelukkig is dat een hardnekkige mythe.
Onderzoek toont net aan dat babygebaren de gesproken taal niet vertragen. Ze kunnen de communicatie juist ondersteunen doordat een kindje zich al duidelijk kan uitdrukken terwijl de gesproken taal zich verder ontwikkelt.
Babygebaren vervangen gesproken taal dus niet. Je spreekt het woord altijd uit terwijl je tegelijk het gebaar maakt. Zo hoort én ziet je kindje hetzelfde woord op hetzelfde moment.
Zelf gebruikte ik babygebaren ook bij beide dochters en ik vond het bijzonder om te zien hoeveel plezier het gaf wanneer ze eindelijk duidelijk konden maken wat ze bedoelden. 😊 Het zorgde voor mooie momenten van verbinding en soms ook voor minder frustratie, omdat ze zich al konden uitdrukken vóór ze voldoende woordjes kenden.
👉 Benieuwd hoe je zelf kan starten? Download hier gratis 3 eenvoudige babygebaren waarmee je vandaag nog aan de slag kan.
Wil je graag nog meer gebaren leren? In mijn online cursus babygebaren toon ik stap voor stap hoe je babygebaren op een speelse manier integreert in jullie dagelijkse routine.
Cursus babygebaren
- €49,00
Tot slot
Wanneer een baby begint te praten, verschilt van kind tot kind. De meeste baby’s zeggen hun eerste woordjes tussen de 10 en 15 maanden, maar de taalontwikkeling begint al veel eerder. Vanaf de geboorte leert je kindje luisteren, begrijpen en communiceren, lang voordat de eerste woordjes verschijnen.
Probeer je daarom niet te veel te vergelijken met andere kinderen. Kijk vooral naar de totale ontwikkeling en de manier waarop je kindje contact maakt met zijn omgeving. Elk kind volgt zijn eigen tempo.
Maak je je toch zorgen of twijfel je of de taalontwikkeling normaal verloopt? Bespreek dit gerust met je huisarts, kinderarts of Kind en Gezin. Zij kunnen samen met jou bekijken of extra opvolging nodig is.
Ik hoop dat deze blog je meer inzicht heeft gegeven in de taalontwikkeling van je baby én je wat geruststelling heeft kunnen bieden. 😘
Veel succes!
Liefs,
Nathalie
Baby- en kinderslaapcoach
#teamsnuggles
Lees ook
Wil je meer weten over taalontwikkeling en communicatie bij jonge kinderen? Deze blogs kunnen je verder helpen:
FAQ
Vanaf welke leeftijd begint een baby te praten?
De meeste baby’s zeggen hun eerste betekenisvolle woordjes tussen de 10 en 15 maanden. Toch begint taalontwikkeling al veel vroeger. Vanaf de geboorte leert je baby luisteren, stemmen herkennen en woorden begrijpen.
Wanneer zegt een baby zijn eerste woordje?
De eerste woordjes verschijnen meestal tussen 10 en 15 maanden. Vaak zijn dat eenvoudige woorden zoals mama, papa, bal of auto. Het is normaal dat deze woorden in het begin nog niet helemaal duidelijk uitgesproken worden.
Is het normaal dat mijn baby van 1 jaar nog niet praat?
Ja. Sommige baby’s zeggen rond hun eerste verjaardag al enkele woordjes, terwijl anderen nog volop aan het brabbelen zijn. Kijk niet alleen naar het aantal woorden, maar ook naar de totale communicatie. Reageert je kindje op zijn naam, maakt het oogcontact en probeert het duidelijk te maken wat het wil? Dan verloopt de ontwikkeling vaak gewoon volgens het eigen tempo.
Begrijpt een baby taal voordat hij kan praten?
Ja. Baby’s begrijpen vaak al maanden vóór ze zelf beginnen praten eenvoudige woorden, routines en opdrachtjes. Het begrijpen van taal ontwikkelt zich meestal sneller dan het zelf spreken.
Hoeveel woorden zegt een baby van 12 maanden?
Dat verschilt sterk van kind tot kind. Sommige baby’s zeggen nog geen herkenbare woordjes, terwijl anderen er al een tiental gebruiken. Beide situaties kunnen binnen de normale ontwikkeling passen.
Zijn jongens later met praten dan meisjes?
Gemiddeld beginnen meisjes soms iets vroeger te praten dan jongens, maar het verschil is meestal klein. De individuele verschillen tussen kinderen zijn veel groter dan het gemiddelde verschil tussen jongens en meisjes.
Moet ik me zorgen maken als mijn baby nog niet praat?
Niet noodzakelijk. Elk kind ontwikkelt zich in zijn eigen tempo. Maak je je zorgen omdat je kindje weinig reageert op zijn naam, nauwelijks probeert te communiceren of eerder verworven vaardigheden verliest? Bespreek dit dan met je huisarts, kinderarts of Kind en Gezin.
Helpen babygebaren echt?
Ja. Babygebaren kunnen de communicatie ondersteunen doordat je kindje zich al kan uitdrukken voordat het voldoende woorden kent. Ze vervangen gesproken taal niet, maar vormen een mooie aanvulling tijdens de taalontwikkeling.
Remmen babygebaren de spraakontwikkeling?
Nee. Onderzoek toont aan dat babygebaren de gesproken taal niet vertragen. Je spreekt het woord telkens uit terwijl je het gebaar maakt, waardoor je kindje het woord tegelijkertijd hoort én ziet.
Vanaf welke leeftijd kan je starten met babygebaren?
Veel ouders starten tussen 6 en 8 maanden, wanneer baby’s steeds meer interesse tonen in communicatie. Je kan de gebaren gerust al vroeger zelf gebruiken, zodat ze een vertrouwd onderdeel worden van jullie dagelijkse interactie.
Hoe kan ik mijn baby helpen om te leren praten?
Je helpt de taalontwikkeling vooral door veel met je baby te praten, boekjes te lezen, liedjes te zingen en te reageren op zijn pogingen tot communiceren. Benieuwd naar concrete tips? Lees dan ook onze blog ‘Hoe stimuleer je de taalontwikkeling van je baby? 10 eenvoudige tips die echt werken’.
Heeft meertalig opvoeden invloed op wanneer een baby begint te praten?
Kinderen die meertalig opgroeien, kunnen soms iets later hun eerste woordjes zeggen, maar dat betekent niet dat hun taalontwikkeling achterloopt. Ze leren immers meerdere talen tegelijk. Kijk daarom niet alleen naar het aantal woorden in één taal, maar naar de totale woordenschat over alle talen samen. Maak je je zorgen over de taalontwikkeling van je kindje? Bespreek dit dan met je huisarts, Kind en Gezin of een logopedist.
