Tweetalig opvoeden heeft geen negatieve invloed op de taalontwikkeling van je kind. Kinderen kunnen meerdere talen tegelijk leren, al kan hun woordenschat zich anders ontwikkelen en verdelen over de talen die ze horen en gebruiken. Dat betekent niet dat je kindje een taalachterstand heeft of in de war raakt van verschillende talen. In deze blog lees je wat je kan verwachten van een tweetalige opvoeding, welke voordelen en uitdagingen er zijn en hoe je meerdere talen op een natuurlijke manier kan aanbieden.
In deze blog lees je:
Gaan kinderen die tweetalig opgroeien later praten?
Nee, tweetalig opvoeden veroorzaakt op zichzelf geen taalachterstand bij kinderen. De taalontwikkeling van een tweetalig kind kan er wel anders uitzien dan die van een kind dat met één taal opgroeit.
Een tweetalig kind verdeelt zijn woordenschat namelijk over meerdere talen. Daardoor kan het soms lijken alsof je kindje minder woorden kent wanneer je maar naar één taal kijkt.
Stel bijvoorbeeld dat een eentalig kindje twintig Nederlandse woorden kent. Een tweetalig kindje kent misschien tien Nederlandse én tien Franse woorden. Kijk je alleen naar het Nederlands, dan lijkt de woordenschat kleiner. Kijk je naar de woorden uit beide talen samen, dan krijg je een veel vollediger beeld van wat je kindje al kent.
Het is daarom belangrijk om bij een tweetalig kind niet alleen te kijken naar wat het in één taal kan, maar naar de totale taalontwikkeling over de verschillende talen heen.
Raakt mijn kind in de war van twee talen?
Nee, het feit dat je kind twee talen tegelijk leert, betekent niet dat het daardoor in de war raakt. Het is heel normaal dat jonge kinderen die tweetalig opgroeien soms woorden uit verschillende talen in dezelfde zin gebruiken.
Misschien vraagt je kindje bijvoorbeeld om “meer water, please” of gebruikt het een Frans woord midden in een Nederlandse zin. Dat mengen van talen noemen we code-switching.
Voor ouders kan het lijken alsof hun kindje beide talen door elkaar haalt, maar dat hoeft helemaal niet zo te zijn. Soms kent je kind het woord op dat moment bijvoorbeeld alleen in één van beide talen of komt het ene woord gewoon sneller in hem op.
Naarmate kinderen ouder worden en meer ervaring krijgen met beide talen, leren ze steeds beter welke taal ze in welke situatie of met welke persoon gebruiken.
Wat zijn de voordelen van tweetalig opvoeden?
Tweetalig opvoeden kan je kind niet alleen twee talen meegeven, maar ook een sterkere verbinding met familie, cultuur en afkomst. Voor veel gezinnen is net die emotionele waarde minstens zo belangrijk als het praktische voordeel van meerdere talen spreken.
Denk bijvoorbeeld aan een kindje dat Nederlands en Frans leert en daardoor vlot met beide kanten van de familie kan praten. Of aan een kind dat dankzij een tweede taal makkelijker aansluiting vindt bij de cultuur en familiegeschiedenis van één van beide ouders.
Tweetalig opgroeien kan onder andere betekenen dat je kind:
- met meer familieleden in hun eigen taal kan communiceren;
- van jongs af aan in contact komt met verschillende culturen;
- zich sterker verbonden kan voelen met zijn familiegeschiedenis of afkomst;
- verschillende talen en manieren van communiceren leert kennen.
Een tweede taal is dus veel meer dan alleen een extra vaardigheid. Voor sommige kinderen is het ook de taal waarin oma een verhaaltje vertelt, opa een grapje maakt of familieleden tijdens vakanties met elkaar praten. Een taal kan daardoor ook een stukje verbondenheid zijn.
Hoe pak je tweetalig opvoeden thuis aan?
Er bestaat niet één juiste manier om je kind tweetalig op te voeden: het belangrijkste is dat je kind regelmatig met beide talen in contact komt op een manier die bij jullie gezin past.
In sommige gezinnen spreekt de ene ouder bijvoorbeeld Nederlands en de andere Frans. In andere gezinnen wordt thuis vooral Nederlands gesproken, terwijl een kind via de opvang, school, grootouders of andere familieleden regelmatig een tweede taal hoort.
Het kan ook gebeuren dat je kindje beide talen goed begrijpt, maar zelf vooral antwoordt in de taal die voor hem het makkelijkst voelt. Spreek jij Frans tegen je kind en antwoordt hij telkens in het Nederlands? Dat betekent niet meteen dat jullie tweetalige opvoeding niet werkt.
Probeer vooral een aanpak te kiezen die je op lange termijn op een natuurlijke manier kan volhouden. Tweetalig opvoeden hoeft geen strak systeem te worden waarbij ieder woord in de ‘juiste’ taal gezegd moet worden. Taal ontstaat net tijdens gewone momenten samen: praten aan tafel, een boekje lezen, spelen, zingen of een gesprek met oma en opa.
Regelmatig en betekenisvol contact met een taal is belangrijker dan het thuis perfect proberen te doen.
“Je hoeft tweetalig opvoeden niet perfect te doen. Taal groeit vooral tijdens de gewone momenten waarop je samen praat, speelt, leest en verbinding maakt.”
Moet je altijd dezelfde taal spreken tegen je kind?
Nee, je hoeft als ouder niet altijd dezelfde taal tegen je kind te spreken om het tweetalig op te voeden. Sommige gezinnen kiezen ervoor dat elke ouder consequent één taal spreekt, maar dat is niet de enige manier waarop een kind regelmatig met twee talen in contact kan komen.
Zelf ben ik tweetalig opgevoed. Mijn mama sprak Nederlands tegen mij en mijn papa Frans. Daar ben ik vandaag nog altijd heel dankbaar voor. Frans voelt vertrouwd en heeft me later op heel wat momenten geholpen.
Toch heb ik er bewust voor gekozen om mijn eigen dochters niet op dezelfde manier tweetalig op te voeden. Nederlands is de taal die voor mij het meest natuurlijk voelt. Het is de taal waarin ik spontaan grapjes maak, emoties verwoord en mezelf volledig kan uitdrukken. Hoewel ik vloeiend Frans spreek, wist ik dat jarenlang uitsluitend Frans spreken tegen mijn kinderen voor mij niet natuurlijk zou aanvoelen.
Mijn oudste dochter ging wel naar een Engelstalige opvang, terwijl we thuis Nederlands spraken. Ook vandaag komen mijn dochters regelmatig met Engels in contact, bijvoorbeeld via familie en af en toe via Engelstalige programma’s. Mijn oudste spreekt ondertussen vlot Engels en ook mijn jongste pikt steeds meer Engelse woorden op.
Voor ons werkt deze manier goed. Voor een ander gezin kan dat er helemaal anders uitzien. Kies daarom vooral een manier van tweetalig opvoeden die natuurlijk voelt en die je als gezin kan volhouden.
Werken babygebaren ook als je je kind tweetalig opvoedt?
Ja, je kan babygebaren perfect gebruiken wanneer je je kind tweetalig opvoedt. Je gebruikt hetzelfde gebaar bij de verschillende gesproken woorden, waardoor je kindje het gebaar leert herkennen ongeacht de taal die je op dat moment spreekt.
Stel dat jullie thuis Nederlands en Frans spreken. Voor het gebaar ‘nog’ kan je bijvoorbeeld:
- in het Nederlands zeggen: “Wil je nog?”
- in het Frans zeggen: “Encore?”
In beide gevallen maak je hetzelfde gebaar voor ‘nog’. Je kindje leert zo dat één gebaar gekoppeld kan worden aan de woorden die het in beide talen hoort.
Babygebaren kunnen daardoor een mooie aanvulling zijn wanneer je kindje nog niet alle woorden zelf kan uitspreken. In mijn online cursus babygebaren raad ik aan om de cursus te volgen in de taal die jullie thuis het meest gebruiken. De gebaren blijven hetzelfde, terwijl je de gesproken woorden gewoon gebruikt in de taal die op dat moment natuurlijk voelt.
Wil je eerst eens ontdekken hoe babygebaren werken? Download dan gratis 3 eenvoudige babygebaren die je meteen thuis met je kindje kan uitproberen.
Conclusie
Tweetalig opvoeden hoeft niet perfect te verlopen om waardevol te zijn voor je kind. Het belangrijkste is dat je kindje regelmatig in contact komt met beide talen en ze hoort tijdens echte, betekenisvolle momenten samen. Of elke ouder een andere taal spreekt, je kindje een tweede taal hoort op de opvang of jullie verschillende talen gebruiken met familie: kies vooral een aanpak die natuurlijk voelt en die jullie als gezin kunnen volhouden.
En twijfel je soms of je het wel ‘goed genoeg’ doet? Kinderen zijn ontzettend flexibel in hoe ze taal oppikken. Je hoeft dus niet ieder woord of ieder moment perfect te plannen. Taal groeit vooral door samen te praten, te spelen, te lezen en verbinding te maken.
Veel succes!
Liefs,
Nathalie
Baby- en kinderslaapcoach
Cursus babygebaren
- €49,00
Bronnen
Deze blog is geschreven vanuit de gecombineerde ervaring van Nathalie Schittekatte, gecertificeerd babygebaren-expert aan het Institute of Pediatric Sleep and Parenting en oprichtster van Snuggles & Dreams. Haar liefde voor babygebaren ontstond toen haar oudste dochter in Canada naar de crèche ging en daar babygebaren aangeleerd kreeg. Nathalie zag zelf hoe waardevol die extra vorm van communicatie kon zijn en paste babygebaren later ook toe bij haar jongste dochter.
Vanuit die persoonlijke ervaring én haar professionele opleiding ontwikkelde Nathalie haar eigen cursus babygebaren. Intussen werden al meer dan 2.000 cursussen babygebaren verkocht en hielp ze zo heel wat ouders om gebaren op een eenvoudige en praktische manier in hun dagelijkse communicatie met hun kindje te verwerken.
Daarnaast is Nathalie gecertificeerd baby- en kinderslaapcoach en zindelijkheidscoach en auteur van de bestsellers Slaap, baby, slaap en Ollie wil nog niet gaan slapen. Die combinatie van professionele expertise, praktijkervaring en haar eigen ervaringen als mama van twee dochters vormt de basis van de aanpak bij Snuggles & Dreams: warm, praktisch en afgestemd op het kind én het gezin.
De informatie in deze blog over tweetalig opvoeden sluit daarnaast aan bij inzichten uit onder andere:
- HaBilNet – Annick De Houwer & Mareen Pascall, Bilingual children do not start speaking later than monolingual ones
Over taalontwikkeling bij tweetalige kinderen, het bereiken van taalmijlpalen en het belang om bij de beoordeling van taalontwikkeling rekening te houden met alle talen die een kind leert.
Wil je meer weten over taalontwikkeling en communicatie bij jonge kinderen? Deze blogs kunnen je verder helpen:
FAQ'S
Is het goed om een kind tweetalig op te voeden?
Ja, kinderen kunnen prima opgroeien met twee of meer talen. Tweetalig opvoeden veroorzaakt op zichzelf geen taalachterstand, zolang je kind voldoende kansen krijgt om de verschillende talen regelmatig te horen en te gebruiken.
Gaan tweetalige kinderen later praten?
Nee, tweetalige kinderen beginnen als groep niet later te praten dan eentalige kinderen. Hun woordenschat kan wel verdeeld zijn over verschillende talen, waardoor het soms lijkt alsof ze in één taal minder woorden kennen.
Raakt een kind in de war van twee talen?
Nee, twee talen leren betekent niet dat je kind daardoor in de war raakt. Het is normaal dat tweetalige kinderen soms woorden uit verschillende talen combineren; dit wordt ook wel code-switching genoemd.
Moet ik altijd consequent dezelfde taal spreken tegen mijn kind?
Nee, je hoeft niet altijd dezelfde taal tegen je kind te spreken om het tweetalig op te voeden. Regelmatig en betekenisvol contact met beide talen is belangrijker dan ieder woord of ieder moment perfect volgens een vast systeem te verdelen.
Kan ik mijn kind nog tweetalig opvoeden als het al ouder is?
Ja, ook peuters en kleuters kunnen nog een tweede taal leren. Hoe vroeger een kind regelmatig met een taal in aanraking komt, hoe natuurlijker het leerproces doorgaans verloopt.
Is Engels leren via tv of schermtijd voldoende om een taal te leren?
Nee, alleen naar Engelstalige programma’s kijken is doorgaans niet voldoende om een taal actief te leren spreken. Kinderen leren taal vooral door betekenisvolle interactie met anderen; schermtijd kan wel extra blootstelling aan een taal bieden.
